Silex

Inleiding

Gips is een eenvoudig werkbaar materiaal, dat in een (rubberen) mal kan worden gegoten. Zachtere gipssoorten kan men ook met gereedschappen bewerken, zoals bv raspen, gutsen en schaven.

Gips is een natuurprodukt en hierdoor kunnen er soms geringe variaties in de kwaliteit te bemerken zijn. Van groot belang is dat gips droog, koel en donker wordt bewaard.

Werken met gips

Bij het werken met gips is het van belang dat men een goede verhouding van gips en water aanhoudt.

Voor de belangrijkste gipssoorten hebben wij deze verhouding in een tabel aangegeven. Het werkt prettig als men het gips verwerkt in een cilindervormig vat. De breedte en hoogte hiervan moeten in een redelijke verhouding staan.

Indien u (nog) onbekend bent met het verwerken van gips raden wij u aan gips en water nauwkeurig af te meten.

Indien u meer ervaring heeft met gips is een redelijke gips/water verhouding te verkrijgen als men het gips rustig instrooit in het water totdat er midden in het cilindervormigvat een ''eilandje'' ontstaat.

Deze methode geldt voor elke gipssoort, maar wanneer u op een andre gipssoort overstapt, is het verstandig deze eerst in afgemeten verhoudingen uit te proberen.

1.  Werkwijze

Instrooitijd: 1 tot 1 ,5 minuut (rustig, gelijkmatig instrooien).

Sumpftijd*: ongeveer 15 seconden (gips wordt bevochtigd-sumpfen voorkomt klonten).

Roertijd: 1 tot 1,5 minuut (met behulp van bv. een garde).

Ontluchten: langzaam roeren waardoor luchtbelletjes naar boven komen.

Verwerkingstijd: het gips is ongeveer 10 minuten verwerkbaar.

2.  Uitharden van het gips

Wanneer het gips binnen een uur tijd niet voldoende uitgehard is, is er iets mis.

Raadpleeg in dat geval uw leverancier.

3.  Sterkte van het gips

Poreusheid en sterkte van gips zijn nagenoeg omgekeerd evenredig. Zachte gipssoorten hebben een hoge poreusheid. Harde gipssoorten hebben een lage poreusheid. Zie onderstaande tabel.

Gipssoort, gips/kg:waterverhouding/l., poreusheid% en hardheid N/mm2*

Komet     1.33:1        54.8       20

Vigo 60   1.61:1        46.0       46  

Exaduro  2.38:1       29.4      110

Hartform 2.50:1       29.0      115 

Keradur    3.00:1      21.0      220   

Elfenbein   3.00:1      20.0     250      

Vigostone   4.00:1     16.0     500 

Gipssoort met  toepassingsgebied 

Komet: voor hobby doeleinden

Vigo 60: keramische gietvormen

Exaduro: keramische moedervormen

Hartform 1: keramische moedervormen, beelden

Keradur: keramische persvormen

Elfenbein: gipsbeelden, ornamenten

Vigostone: gipsbeelden, ornamenten

4.  Invloeden

Zout: Een geringe hoeveelheid zout versnelt het proces.*

Gebluste kalk: gebluste kalk vertraagt het proces.*

Temperatuur: Een iets hogere temperatuur van het water versnelt het proces*, echter nooit boven 50 graden gaan.

Roerintensiteit: Langer en intensiever roeren versnelt het proces.*  Het resultaat is dat het gips harder en dus minder poreus wordt.

Oude resten gips: Indien oude resten gips bij een nieuwe aanmaak worden toegevoegd, kan dit een ongunstige invloed op het produkt hebben. Maak dus altijd de benodigde hoeveelheid gips aan en gooit het restant weg.

Te veel water: veroorzaakt mogelijk ontmenging, langere verwerkingstijd en verhoogde poreusheid.

Wanneer u enige ervaring met gips heeft opgedaan, zult u hierdoor steeds prettiger met gips gaan werken. Wij wensen u daarbij veel succees.

Verklaring van de gebruikte begrippen

* Sumpftijd = de tijd  die het gips nodig heeft om het water op te nemen.

* Hardheid N/mm2 = hardheid Newton per vierkante mm.

* Proces = de aanmaak van gips met water tot een gereed produkt.